BUMA
Voor het ten gehore brengen van muziek is in principe een vergoeding aan de componist cq. diens rechthebbenden vereist, tenzij die componist/arrangeur langer dan 70 jaar geleden is overleden. Wanneer die componist/arrangeur is aangesloten bij de BUMA, dan incasseert de BUMA het verschuldigde bedrag.
Hoewel de BUMA-website op het eerste gezicht verwarrend is, valt het muziekgebruik van FASO-leden in principe onder het algemeen tarief. Hiervoor moet indien rechtenplichtige muziek wordt uitgevoerd, gebaseerd op de speelduur van het rechtenplichtige werk, 3%, 5% of 7% van de recette (kaartverkoop) aan BUMA afgedragen worden. Er is een minimum afdracht, gebaseerd op de zaalgrootte . BUMA sluist de afgedragen gelden door aan de rechthebbenden. BUMA is de enige organisatie die het uitvoeringsrecht incasseert en doorsluist. Maar dat doet ze alleen voor auteurs die bij de BUMA aangesloten zijn (dat zijn er overigens wel 40.000). Andere auteurs hebben hun rechten niet of anders geregeld, bijvoorbeeld via hun uitgever of rechtenvertegenwoordiger (bv de firma Albersen).
In principe moet vooraf toestemming tot uitvoering gevraagd worden door middel van een licentieaanvraag. Op basis van vertrouwen en een goede relatie met het betreffende orkest is opgave achteraf mogelijk, mits deze opgave binnen redelijk termijn (denk hierbij aan 1-2 maanden)na afloop van het concert plaats vindt. Indien bij controle achteraf blijkt dat een orkest niet voldaan heeft aan licentie of opgave dan kan BUMA overgaan tot het opleggen van een boete bovenop de verplichte afdracht.
De organisator van een uitvoering is verplicht tot het regelen van het uitvoeringsrecht. Dit geldt specifiek wanneer er een samenwerking is met bijvoorbeeld een harmonieorkest of een symfonieorkest "ingehuurd/uitgekocht" wordt.
Collectief contract:
De FASO heeft in november 2025 een facultatief collectief contract afgesloten met de BUMA:
FASO orkesten die zich hiervoor aanmelden, krijgen van BUMA toestemming voor het ten gehore brengen van rechtengebonden muziek in het jaar volgend op het jaar waarin het orkest zich aangemeld heeft, op voorwaarde dat
- in het geval van maximaal 3 concerten per jaar waarin de rechtengebonden muziek wordt gespeeld:
deze orkesten een bedrag betalen van (prijspeil 2026): € 6,03 per lid vermeerderd met de daarover verschuldigde BTW (dat is nu 21%, dus dan wordt het € 7,30 per orkestlid/jaar) op basis van het bij de FASO bekende aantal leden per 1 januari van het jaar waarvoor de toestemming geldt.(prijspeil 2026) in geval van meer dan 3 concerten per jaar waarin de rechtengebonden muziek wordt gespeeld:
deze orkesten een bedrag betalen (prijspeil 2026): € 12,04 per lid vermeerderd met de daarover verschuldigde BTW (dat is nu 21%, dus dan wordt het € 14,57 per orkestlid/jaar) op basis van het bij de FASO bekende aantal leden per 1 januari van het jaar waarvoor de toestemming geldt (prijispeil 2026)NB jeugdleden jonger dan 16 jaar betalen de helft van hier genoemde prijzen.En voor jeugdorkesten met meerdere orkesten in één vereniging geldt als maatstaf de gemiddelde bezetting per concert.
FEMU, afspraken tussen FEMU en FASO: vrijwillige participatie voor FASO-orkesten in collectief KNMO-contract
Wanneer je auteursrechtelijk beschermde (dat is hetzelfde als wat we hierboven als "rechtenplichtig" hebben aangeduid, dus een uitgave die niet ouder is dan 70 jaar) bladmuziek van anderen wilt kopiëren of openbaarmaken, heb je toestemming nodig van de rechthebbenden. Een rechthebbende is de maker van een werk, bijvoorbeeld een componist, arrangeur of tekstauteur. Een maker wordt regelmatig vertegenwoordigd door een uitgever.
FEMU kan namens de bij haar aangesloten rechthebbenden voor diverse soorten gebruik toestemming verlenen middels een licentie. Hiervoor wordt een vergoeding betaald. De vergoedingen die FEMU via de licenties ontvangt worden uitgekeerd aan de bij FEMU aangesloten rechthebbenden. Op deze manier ontvangen de makers een eerlijke vergoeding.
Als je dus kopieën maakt van bladmuziek die (nog) niet rechtenvrij is (daar zijn allerlei praktische redenen voor), dan moet je voor die kopieën dus een licentie hebben van de FEMU. Dat kost in de regel € 8,85 per lid per jaar. NB dit geldt alleen voor bladmuziek waarvan het orkest eigenaar is; het geldt (nog) niet voor gehuurde of geleende muziek. We zijn nog bezig met de FEMU om ook dat te regelen (zoals besproken op het symposium/jaarvergadering van 25 april 2025)
De KNMO sluit voor haar leden een collectief contract af voor het "additioneel kopiëren" van bladmuziek.
Met het afsluiten van de licentie ‘additioneel kopiëren bladmuziek’ mag je een fysieke of digitale kopie maken:
voor een enkel later bijgekomen lid;
om aantekeningen op te maken;
om beschadigde of zoekgeraakte bladmuziek te vervangen;
om de originele partij bladmuziek te vergroten of te verkleinen;
om van een tablet te kunnen spelen;
om de muziek digitaal te kunnen beheren;
om songteksten in programmaboekjes of op een beeldscherm te gebruiken (tot maximaal 250 bezoekers)
(Je moet wel in het bezit dient te zijn van een originele set bladmuziek.)
Lang niet alle FASO-orkesten spelen (veel) rechtengebonden muziek. De FASO heeft daarom met de FEMU afgesproken dat FASO-leden op vrijwillige basis kunnen participeren in het huidige collectieve KNMO-contract (€ 5,80 per orkestlid/jaar).
Op dit moment (december 2025) zijn we bezig afspraken te maken voor een collectief contract met de FEMU dat ook voor geleende muziek uit de FASObibliotheek geldt.. Op grond van het nieuwe contract betaal je waarschijnlijk (moet nog worden bepaald) ongeveer € 3 per lid (=participant), per jaar. Maar dat is dan wel een echt collectief contract, dus voor iedereen. Maar iedereen maakt wel (eens) kopieën van bladmuziek en er zijn steeds meer mensen die van tablet spelen. Dus we denken dat een collectief contract met een lage prijs een goede oplossing is, maar daar gaat de ALV binnenkort over!